X
تبلیغات
کلاس212 - کی شعر تر انگیزد خاطر که حزین باشد یک نکته از این معنی گفتیم و همین باشد

اسلامی ندوشن/محمد علی         دنباله حکایت حافظ. مجله دانشکده ادبیات دانشگاه تهران.               سال بیست و پنجم.شماره اول -چهارم.:۱۰۹

خوش و حزین

نوشته اند: " در بسیاری از نوشته های کهن دو صفت " خوش " و"حزین" را برای آواز و آهنگ وموسیقی در پی یکدیگر آورده اند .بعضی شرط خوش آواز را حزین بودن قرار داده یا صفت حزین را لازمه ی آواز خوش شمرده اند از جمله: "صوتی حزین داشت و قرآن عظیم خوش خواندی (سیرت رسو ل الله 358).

"خلقی بسیار بر سر وی جمع آمده اند چرا که صوتی حزین دارد خوش " (سیرت رسو الله 358).

اما در بیت فوق حافظ خلاف این را می گوید.

 می دانیم که در حافظ قزوینی کی شعر ترا نگیزد خاطر که حزین باشد ................

آمده و همین ضبط است که بر سر زبانهاست . حافظ جای دیگر هم دارد:

بدین شعر تر شیرین ز شاهنشه عجیب دارم     که سر تا پای حافظ را چرا در درز نمی گیرد 

 تر به معنای شاداب . ضبط تر بهتر از خوش به نظر می آید و اگر آن  را بگیریم  دیگر جای  بحثی پیش نمی آید .

   واما خوش که در بیت 157 آمده است باز هم موجبی برای تعجب نیست . به نظر نمی رسد که مغایرتی میان آن وحزین باشد . بسادگی می خواهد بگوید که خاطر غمناک شعر شاد نمی تواند بگوید. به عبارت دیگر :از کوزه همان برون تراود که در اوست .اما در مثال هایی که ا ز " سیرت" آورده اند٬ خوش به معنای موثر و مطبوع است نه شاد.

 

 

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه دوازدهم خرداد 1389ساعت 23:32  توسط سعیده قندی  |